que deixan pegada
Peregrinos por Cantabria
A principios dos anos 80, Jaime Aja Pila, xornalista e locutor de RTVE en Cantabria, púxose en contacto con Valeriano Teja Oruña, estudoso e investigador do Camiño de Santiago no norte, para facer unha serie de capítulos centrados nos tramos nos que o Camiño da Costa atravesa esta céntrica comunidade do norte de España.
Máis de tres décadas de Camiño
En 1986 Eugenio Gómez e Valeriano Teja peregrinan a Santiago de Compostela. Será o inicio dunha serie de romarías que se prolongarán no tempo. O contacto co Camiño e os peregrinos fixo que en 1988 ambos e outras persoas decidisen fundar a Asociación de Amigos dos Camiños de Santiago por Cantabria, da que é nomeado presidente Valeriano Teja.
Os traballos de investigación continúan e afondan, o que os leva a establecer relacións con diversas institucións e organismos cada vez máis interesados en promocionar este itinerario. Imponse o rigor histórico e a procura de documentos e vestixios que corroboren o tránsito dos peregrinos por esta terra e estes mares. Realízanse estudos conxuntos con diversos historiadores, investigadores e a cátedra de historia medieval da Universidade de Cantabria. e en 1991 preséntase un traballo conxunto, “As rutas xacobeas por Cantabria”, elaborado por Jaime Aja Pila, Juan Antonio Muñiz Castro e Valeriano Teja Oruña e encargado pola Universidade de Cantabria, a Xunta de Cantabria e os Proxectos Sociais e Culturais de Caja Cantabria.
A finais dese ano, 1991, Valeriano Teja foi designado para defender no II Congreso Internacional de Asociacións de Amigos do Camiño, celebrada no Hotel Reconquista de Oviedo, a historicidade do Camiño do Norte.
En 1995 A Asociación de Amigos dos Camiños de Santiago de El Astillero contacta coa Asociación de Amigos dos Camiños de Santiago por Cantabria e da unión de ambos xorde o Asociación de Amigos do Camiño de Santiago de Astillero e Cantabria.
En 1999 o primeiro está editado Guía dos Camiños de Santiago por Cantabria pola Asociación de Amigos dos Camiños de Santiago por Astillero e Cantabria realizada por membros desta mesma asociación e na que colabora Valeriano Teja Oruña.
Coa desaparición por mor da morte dos responsables do Camiño de Santiago en Astillero e Cantabria e o peche do Albergue Muslera, esta asociación cesa na súa actividade.
Durante a primeira década do século XXI realizáronse de xeito individual moitos traballos e estudos para acadar o recoñecemento oficial deste camiño. Durante os anos seguintes, son as institucións autonómicas as que toman o relevo e reclaman ante as entidades correspondentes a comparación desta ruta coa ruta francesa e algúns outros itinerarios que seguen os peregrinos para chegar a Santiago.
En 2015 o A UNESCO declara os Camiños de Santiago do norte como Patrimonio da Humanidade. Froito desta declaración, os membros da primitiva Asociación de Amigos do Camiño de Santiago por Cantabria senten a necesidade de intensificar de novo a súa actividade e recuperar o sentido asociativo dos amigos dos camiños, dedicando os seus esforzos a recuperar o espírito do camiño, e crear o Asociación de Amigos dos Camiños do Norte de España en Cantabria.
Desde 2018 Impúlsase en Cantabria o encontro dunha plataforma de diálogo e colaboración entre centros de acollida, asociacións e axentes sociais vinculados ao Camiño de Santiago: a Coordinador Cantabria.
En 2021 A asociación pasa a formar parte da Federación Española de Asociacións de Amigos del Camino de Santiago (FEAACS) como único representante de Cantabria.
En 2022, na asemblea celebrada en Potes, a asociación intégrase na Agrupación Norte, que agrupa a asociacións do País Vasco, Cantabria, Asturias e Galicia arredor das Estradas do Norte.
En 2023, Ano Xubilar Lebaniego, a asociación modifica o seu nome para acoller expresamente este itinerario, e comeza a utilizar «Peregrinos por Cantabria» para abreviar un nome que xa é moi longo.
En 2024 Asumimos a responsabilidade de organizar o XXXVII Asemblea FEAACS, que reuniu a delegados de máis de 50 asociacións de Santander e Camargo. Meses despois, na súa primeira asemblea ordinaria, unímonos «Europa Compostela«, a primeira e maior federación europea de amigos do Camiño de Santiago.
