Unha frecha amarela para atopar o home que axudou a miles de persoas a atopar o Camiño. A Oficina de Acollida ao Peregrino de Santiago completou a homenaxe a Elías Valiña cun cartel pintado no chan e unha placa cun código QR xunto á súa escultura. A intervención, presentada este venres 6 de novembro, permítenos achegarnos á traxectoria do cura do Cebreiro a través dun documental biográfico.
Unha frecha amarela que leva a Elías Valiña
A escultura é obra do artista Óscar Aldonza. A súa promoción correspondeu á Asociación de Cultura e Desenvolvemento Rural (ACUDE Rural) e á Asociación Compostela de Amigos dos Camiños de Santiago (ACASA), co apoio da Fundación Catedral de Santiago.
O novo elemento pintado marca a localización do monumento. Ao seu carón, a placa facilita o acceso a un documental en diferentes idiomas, con subtítulos tamén en chinés, segundo informa a Catedral. Así, a homenaxe ofrece información máis aló do nome do cura e permite aos visitantes internacionais coñecer a súa contribución.
O precedente está documentado na propia convocatoria da Catedral do 11 de decembro de 2024. Ese acto, organizado con motivo do 35 aniversario da morte de Valiña, incluíu o descubrimento da escultura no xardín do edificio e a proxección do documental dirixido por Aser Álvarez.
O Cebreiro, lugar dende o que traballou ao longo do Camiño
Elías Valiña Sampedro, nado en 1929 e finado en 1989, foi párroco do Cebreiro dende 1957. A súa vinculación con ese enclave do Camiño Francés permite comprender a relación entre os seus estudos sobre a peregrinación e o coidado diario dos que chegaban a pé.
A Catedral destaca o seu traballo en refuxios e espazos de acollida, ademais da súa dedicación á investigación e difusión das rutas xacobeas. Tamén lembra que exerceu de Comisario do Camiño e editou o Boletín do Camiño de Santiago, antecesor da revista Peregrino.
A web oficial do Camiño de Santiago en Galicia remóntase a 1984 cando Valiña promoveu a sinalización con frechas amarelas. Ese traballo contribuíu a dar visibilidade a un itinerario que hoxe moitos peregrinos recoñecen precisamente por esas marcas.
En RTV Camiño de Santiago tamén nos diriximos a historia da frecha amarela e a súa relación con Elías Valiña. A homenaxe compostelá devolve agora esa relación ao espazo acolledor que recibe aos camiñantes ao final da súa peregrinación.
Un documental para coñecer a persoa detrás do símbolo
A proposta audiovisual de Arraianos Producións reúne as achegas de expertos, amigos e familiares. O seu interese está en reconstruír unha traxectoria persoal a partir de diferentes voces, xunto con materiais gráficos vinculados ao cura.
A produtora explica que o proxecto multimedia traza a relación entre O Cebreiro e Compostela e que recuperou fotografías e diapositivas grazas á colaboración da familia. Este material intégrase nunha iniciativa de difusión que tamén inclúe unha exposición itinerante.
Os que non estean en Santiago poden consultalo directamente o proxecto sobre Elías Valiña na web de Arraianos. Alí preséntase o traballo audiovisual e a exposición, con información en galego, castelán e inglés.
A memoria do cura tamén aparece noutras iniciativas xacobeas. Esta mesma semana, o Os premios Elías Valiña deron visibilidade ao traballo realizado en Croacia e Lituania. Son accións diferentes, pero ambas permiten achegarnos a un legado que segue ligado a persoas e asociacións que manteñen vivos os camiños.
Como abordar a homenaxe ao chegar a Santiago
A Oficina de Acollida ao Peregrino está na Rúa das Carretas, número 33. A escultura está situada no xardín do edificio, lugar sinalado na convocatoria orixinal da homenaxe. Para organizar unha visita é recomendable consultar a información actual da Oficina e preguntar polo acceso a ese espazo.
A homenaxe en Santiago permítenos rematar o percorrido coñecendo mellor a unha das persoas que traballou para facelo posible: Elías Valiña, o cura do Cebreiro.
Fontes: O Correo Galego; Catedral de Santiago: ampliación da homenaxe; Catedral de Santiago: convocatoria 2024; Camiño de Santiago en Galicia; Producións Arraianos; Oficina do Peregrino; Recomendacións de sinalización.
